Tuyến Bartholin là gì, nằm ở đâu và khi nào cần đi khám? Tìm hiểu 7 điều quan trọng về nang, viêm và cách chăm sóc đúng để bảo vệ vùng kín.
7 Điều Cần Biết Về Tuyến Bartholin Ở Phụ Nữ
Tuyến Bartholin là một bộ phận rất nhỏ nằm ở vùng kín nên phần lớn chị em không biết đến sự tồn tại của nó. Chỉ khi xuất hiện một cục sưng, cảm giác đau hoặc khó chịu ở một bên cửa âm đạo, nhiều người mới bắt đầu tìm hiểu và lo lắng.
Có người nghĩ đây chỉ là mụn thông thường. Có người lại tự mua thuốc, tự nặn hoặc dùng những cách truyền miệng tại nhà. Tuy nhiên, một khối sưng ở vị trí này có thể liên quan đến tình trạng tắc hoặc viêm tuyến Bartholin và cần được theo dõi đúng cách.
Hiểu rõ tuyến Bartholin là gì, dấu hiệu nào có thể theo dõi và khi nào cần đi khám sẽ giúp chị em bớt hoang mang, đồng thời tránh xử lý sai khiến vùng kín đau và viêm nặng hơn.
1. Tuyến Bartholin là gì và nằm ở đâu?
Tuyến Bartholin gồm hai tuyến rất nhỏ, nằm sâu dưới da ở hai bên cửa âm đạo. Bình thường, tuyến này nhỏ đến mức chị em không nhìn thấy và cũng không sờ thấy.
Nhiệm vụ của tuyến Bartholin là tiết ra một lượng dịch nhỏ, giúp khu vực cửa âm đạo giữ được độ ẩm tự nhiên. Dịch đi ra ngoài qua một đường dẫn rất nhỏ. Khi đường dẫn hoạt động bình thường, chị em gần như không cảm nhận được sự tồn tại của tuyến này.
Vì nằm ở vị trí kín đáo nên chỉ khi tuyến bị tắc, sưng hoặc viêm, chị em mới có thể nhận thấy một cục nổi lên ở một bên vùng kín.
2. Tuyến Bartholin bị tắc vì nguyên nhân nào?
Tắc tuyến Bartholin xảy ra khi đường thoát dịch của tuyến bị bít lại. Dịch vẫn được tạo ra nhưng không thể chảy ra ngoài, lâu dần tích tụ thành một túi nhỏ chứa dịch.
Trong nhiều trường hợp, không thể xác định chính xác vì sao đường dẫn bị tắc. Tình trạng này có thể liên quan đến sưng viêm, kích ứng, tổn thương nhỏ ở vùng kín hoặc nhiễm khuẩn. Điều này cũng có nghĩa là không phải ai bị nang tuyến Bartholin cũng do vệ sinh kém hoặc mắc bệnh lây truyền khi gần gũi.
Một số trường hợp túi dịch có thể bị nhiễm khuẩn và tạo thành ổ mủ. Khi đó, cảm giác đau thường rõ hơn và tình trạng có thể tiến triển nhanh trong vài ngày.
3. Nang tuyến Bartholin có biểu hiện như thế nào?
Nang tuyến Bartholin là một túi chứa dịch hình thành khi đường thoát dịch bị tắc. Nang thường xuất hiện ở một bên cửa âm đạo, thay vì xuất hiện cùng lúc ở cả hai bên.
Nếu nang còn nhỏ, chị em có thể không đau và chỉ tình cờ nhận thấy một cục mềm khi vệ sinh. Có trường hợp nang tồn tại nhưng không gây ảnh hưởng đáng kể đến sinh hoạt.
Khi nang lớn hơn, chị em có thể thấy một bên vùng kín sưng rõ, cảm giác cộm, nặng hoặc khó chịu khi ngồi, đi bộ hay vận động. Một số người cũng thấy đau khi có sự cọ xát tại khu vực này.
Không nên chỉ nhìn kích thước rồi tự kết luận tình trạng nặng hay nhẹ. Một cục nhỏ nhưng đau nhiều, nóng hoặc đỏ vẫn cần được kiểm tra sớm.
4. Viêm tuyến Bartholin khác nang tuyến Bartholin ra sao?
Nang tuyến Bartholin thường chỉ là một túi chứa dịch và có thể không gây đau. Viêm tuyến Bartholin xảy ra khi khu vực này bị nhiễm khuẩn, khiến bên trong hình thành ổ mủ.
Khi viêm, cục sưng thường đau rõ, nóng, đỏ và nhạy cảm khi chạm vào. Chị em có thể khó ngồi, khó đi lại, thấy đau tăng nhanh hoặc cảm thấy mệt, sốt. Một số trường hợp có dịch hoặc mủ chảy ra kèm mùi khó chịu.
Điểm dễ nhớ là nang nhỏ thường ít đau, trong khi tình trạng viêm thường đau nhiều và tiến triển nhanh hơn. Tuy nhiên, chị em không nên tự chẩn đoán chỉ dựa vào cảm giác vì nhiều loại khối sưng ở vùng kín có biểu hiện khá giống nhau.
5. Tuyến Bartholin khi nào cần đi khám?
Khi nhận thấy một khối mới xuất hiện ở vùng kín, chị em nên đi khám để xác định đúng nguyên nhân. Không phải mọi cục sưng đều nguy hiểm, nhưng việc kiểm tra giúp tránh nhầm nang tuyến Bartholin với các tình trạng khác.
Chị em cần đi khám sớm nếu cục sưng to nhanh, đau tăng dần, vùng da nóng đỏ, có mủ, có mùi khó chịu, cơ thể mệt hoặc sốt. Đây có thể là dấu hiệu tuyến Bartholin đã bị viêm và không nên tiếp tục tự theo dõi tại nhà.
Phụ nữ trên 40 tuổi hoặc đã qua giai đoạn mãn kinh càng nên kiểm tra sớm khi xuất hiện một khối mới ở khu vực này. Phần lớn các trường hợp không phải vấn đề nghiêm trọng, nhưng bác sĩ có thể cần kiểm tra kỹ hơn để loại trừ những nguyên nhân hiếm gặp.
6. Tuyến Bartholin được xử lý như thế nào?
Cách xử lý tuyến Bartholin phụ thuộc vào kích thước, mức độ đau và việc khu vực này có bị viêm hay không.
Nếu nang nhỏ, không đau và không gây khó chịu, bác sĩ có thể chỉ hướng dẫn theo dõi. Một số trường hợp có thể ngâm vùng kín trong nước ấm để giảm khó chịu và hỗ trợ dịch thoát ra tự nhiên. Tuy nhiên, việc này chỉ nên thực hiện khi đã được kiểm tra hoặc hướng dẫn phù hợp.
Nếu nang lớn, đau, tái đi tái lại hoặc đã tạo thành ổ mủ, bác sĩ có thể cần mở một đường nhỏ để đưa dịch ra ngoài. Có trường hợp cần đặt một ống nhỏ trong thời gian nhất định để giữ cho đường thoát dịch không bị đóng lại quá sớm.
Thuốc kháng sinh không phải lúc nào cũng cần dùng. Bác sĩ chỉ kê khi có dấu hiệu nhiễm khuẩn phù hợp hoặc có lý do cần điều trị bằng thuốc. Với trường hợp tái phát nhiều lần, bác sĩ có thể cân nhắc phương pháp khác để hạn chế nang hình thành trở lại.
Chị em không nên tự mua kháng sinh vì dùng sai thuốc có thể làm triệu chứng tạm thời thay đổi nhưng không xử lý được nguyên nhân.
7. Tuyến Bartholin có tự nặn hoặc chọc tại nhà được không?
Chị em không nên tự nặn, dùng kim chọc hoặc cố làm vỡ nang tuyến Bartholin tại nhà. Những thao tác này có thể đưa thêm vi khuẩn vào bên trong, khiến vùng sưng đau hơn hoặc tạo thành ổ viêm.
Nếu nang tự vỡ, cảm giác đau có thể giảm vì dịch đã thoát ra. Khi đó, nên giữ khu vực sạch và khô, tránh cọ xát mạnh và đi khám nếu vẫn còn đau, sưng, sốt hoặc dịch có mùi lạ.
Cũng không nên tự xông lá, đắp thuốc, bôi hỗn hợp không rõ thành phần hay rửa sâu bên trong. Vùng kín vốn nhạy cảm, những cách này có thể gây kích ứng và làm tình trạng khó đánh giá hơn.
Tuyến Bartholin có phòng ngừa hoàn toàn được không?
Không có cách nào bảo đảm ngăn tuyến Bartholin bị tắc hoàn toàn, bởi nhiều trường hợp xảy ra mà không tìm được nguyên nhân rõ ràng.
Chị em có thể giảm nguy cơ viêm bằng cách giữ vùng bên ngoài sạch và khô thoáng, thay đồ lót khi ẩm, tránh sản phẩm có mùi thơm mạnh và không rửa sâu vào bên trong. Sử dụng biện pháp bảo vệ khi gần gũi cũng giúp giảm nguy cơ mắc một số bệnh có thể liên quan đến nhiễm khuẩn vùng kín.
Nếu từng bị nang hoặc viêm tuyến Bartholin, chị em nên để ý vị trí cũ. Khi thấy cục sưng tái xuất hiện, không nên chờ đến lúc đau nhiều mới đi khám.
Tuyến Bartholin có ảnh hưởng đến sinh hoạt hằng ngày không?
Tuyến Bartholin khỏe mạnh thường không gây bất kỳ cảm giác đặc biệt nào. Khi tuyến bị tắc hoặc viêm, ảnh hưởng chủ yếu đến sự thoải mái trong sinh hoạt.
Nang lớn có thể gây vướng khi đi bộ, ngồi lâu hoặc mặc đồ bó. Khi hình thành ổ mủ, cơn đau có thể khiến người bệnh khó vận động bình thường. Việc điều trị sớm thường giúp hạn chế tình trạng đau kéo dài và giảm nguy cơ tái phát.
Tình trạng này không nên bị xem là chuyện đáng xấu hổ. Đây là một vấn đề sức khỏe có thể gặp ở phụ nữ và cần được kiểm tra giống như bất kỳ bộ phận nào khác trên cơ thể.
Kết luận về tuyến Bartholin
Tuyến Bartholin là hai tuyến nhỏ nằm ở hai bên cửa âm đạo, có nhiệm vụ tạo dịch giúp duy trì độ ẩm tự nhiên. Khi đường dẫn bị tắc, dịch có thể tích tụ thành nang. Nếu nang bị nhiễm khuẩn, vùng này có thể sưng đau và tạo thành ổ mủ.
Nang nhỏ, không đau đôi khi chỉ cần theo dõi. Nhưng khi cục sưng to nhanh, đau nhiều, nóng đỏ, có mủ hoặc kèm sốt, chị em cần đi khám sớm. Đặc biệt, phụ nữ trên 40 tuổi không nên chủ quan khi nhận thấy một khối mới xuất hiện.
Hiểu đúng về tuyến Bartholin giúp chị em tránh tự nặn, tự dùng thuốc hoặc áp dụng những cách chăm sóc thiếu an toàn. Khi có biểu hiện khác thường, thăm khám trực tiếp vẫn là cách rõ ràng nhất để biết cơ thể đang gặp vấn đề gì và cần xử lý ra sao.
Xem thêm tại:
3 Giá Trị Sau Tân Trang Vùng Kín: Se Khít, Hồng Hào Và Tự Tin
2 Lần Sinh Thường, 350KM Từ Nghệ An: 1 Hành Trình Hồi Xuân Sau Sinh Đầy Quyết Tâm
Hành Trình U50 Vượt Qua Tự Ti Bụng Sệ Sau Sinh Sau 2 Lần Sinh Nở
Tham khảo thêm tại:
Fanpage: https://www.facebook.com/Bsthangle.pttm/
Youtube: https://www.youtube.com/@bsthangle_pttm
Fb bác sĩ: https://www.facebook.com/dr.ths.thangle
